Leah en Günter (29 augustus 2025)


Beste Leha en Günter,
Hoe gaat het?
Mijn leven is een zoektocht naar de betekenissen van woorden: woorden die ik ken en opnieuw onderzoek, woorden waarvan ik de klank ken maar niet weet wat ze betekenen. Synoniemen.net, Ensie.nl, Onzetaal.nl, Wikipedia, en andere kennissites, maar ook Translate.google.com en Google.com zijn, verbeeld als personen, mijn kameraden, maatjes, bondgenoten, assistenten, hulpjes en companions; medeplichtigen, medeverantwoordelijken, handlangers, trawanten, co-conspirators; mede-samenzweerders, partners in crime. Allen synoniemen, maar gaandeweg verschuift hun betekenis. Het ineendraaien van zinnen is een hele opgave. Uren gaan gemoeid met het schrijven van enkele alinea’s (soms gaat het ook wel wat sneller). Grammatica blijft moeilijke wiskunde, de regels van de spraakkunst (een systeem van regels en principes voor het schrijven en spreken van een taal) dificiel en ingewikkeld.
Op de laatste dag in Lublin, donderdag 21 augustus 2025, bezoeken we de expositie: “A woman and a paintbrush? Nonsense!”. Polish Women Artists 1850-1950: daarvan getuigen enkele afbeeldingen, mijn favorieten. Kunst is een van de twee troosten in mijn leven. Maar ik ben zelf voor kunstenaar niet in de wieg gelegd, het ontbreekt mij aan ideeën en om te willen worden gezien: aanzien, bezit, geld zeggen mij zogezegd niets.
 Ik zal het werk van kunstenaars niet zo snel lelijk vinden. Ook ‘slechte’ kunst, voor zover aanschouwelijk, bekijk ik met ‘liefde’. (Veel moderne kunst is daarentegen niet mijn ding.) Het andere dat mij troost verschaft is de natuur, het dolen, rondstappen in de natuur (zonder veel mensen erin, natuurlijk). Heb ik veel gedaan. (Het begrip natuur omvat alle levende organismen, hun habitat, het ecosysteem waarvan zij deel uitmaken en de daarmee verbonden uit zichzelf functionerende ecologische processen, ongeacht of ze al dan niet voorkomen onder invloed van menselijk handelen, met uitsluiting van de cultuurgewassen, de landbouwdieren en de huisdieren. (encopedia.be)).
Nu zitten we in Warschau, vanaf 24 augustus 2025. De drie dagen daarvoor waren intensief: vroeg opstaan en maar rondscharrelen in Lublin, de volgende dag weer vroeg op, rijden, onderweg kamp Sobibor bezoeken, en daarna op zoek naar ons onderkomen in de bossen, zonder Google Maps, bij gebrek aan internet, op de grens met Oekraïne, maar ver van het front; de volgende dag naar Treblinka, weer zo’n dag van tien tot twaalf uur in de weer zijn, en tenslotte naar Warschau, aankomst rond een uur of drie, vier. Ik voelde me een beetje, zo niet totaal uitgeleefd, mentaal en fysiek. De rest van de dag van aankomst lig ik uitgeput op bed. Ik heb genoeg gezien, gelezen, gehad. De dag erna ook kom ik weinig mijn bed uit.
En nu is het de 29ste, we ontdekten het openbaar vervoer van Warschau: een zeer uitgebreid bus-, tram-, en metronetwerk. Dat scheelt een hoop geloop. We hebben gezien wat we konden, ik wat minder, omdat ik me verschanste in restaurant en café van musea, terwijl Saskia haar werk deed. Warschau is de moeite waard, – voor ons. Zie de foto’s.
Groet,
Rhett Trümmer (29 augustus 2025)
Warschau – de moeite waard
Ons onderkomen in Warschau – 24-29 augustus 2025
Ons onderkomen in Treblinka – 23 augustus 2025
Ons onderkomen in Sobibor – 22 augustus 2025